Yazarlarımızdan İlker Kalaycı‘nın “Yapay Zekâ ve Ekolojik Yıkım” başlıklı yazıyla katkı sunduğu Teori ve Eylem Dergisi‘nin 72. sayısı (Yaz 2026) yayınlandı. Bayilerden veya Ginko Kitap‘tan edinilebilir. Üç aylık sosyalist teori ve politika dergisi olan Teori ve Eylem‘in 72. sayısında dosya…
Marksizm ve Hukuk Okulu 2026 Bahar Dönemi kapsamında yazarlarımızdan Tahir Emre Kalaycı‘nın katılımıyla 8 Nisan ve 15 Nisan tarihlerinde 2 oturum şeklinde Yapay Zekâ Üzerine Söyleşiler düzenliyor. Söyleşilerde teknolojiye yönelik etik, sorumluluk ve “iyileştirme” çabalarından, yapay zekâyı ve teknolojiyi bütünüyle…
Bugünlerde birçok şirket yapay zekâyı çalışanlar arasında nasıl yaygınlaştıracakları konusunda kafa yoruyor. Ne de olsa yapay zekânın rutin belge hazırlığı, bilgi özetleme ve kod hatalarını giderme gibi bazı işlerin yükünü azaltacağına ve çalışanlara daha değerli görevler için daha fazla zaman…
Yapay zekâ alanındaki son gelişmeler, bizi teknolojik bir cennetten ziyade, belirsiz ve tekinsiz bir geleceğe doğru sürüklüyor. Sözü hiç dolandırmadan, en sonda söylememiz gereken o acı hakikati en başta söyleyelim: Yapay zekâyı mevcut düzen içerisinde durdurmak, yasaklamak veya sadece yasal…
Yazarlarımızdan İlker Kalaycı‘nın “YZ ve Ekolojik Yıkım” başlıklı sunumuyla katılacağı Özgür Üniversite 2026 Kış Dönemi “Üretimden Yıkıma: Yapay Zekâ ve Toplumsal Dönüşüm” başlıklı seminer 11 Şubat 2026 Çarşamba günü saat 19.00-21.00 arasında başlayacak ve 6 hafta sürecek. Program 11 Şubat…
TMMOB Bilgisayar Mühendisleri Odası, mesleğin geleceği ve toplumsal sorumluluklarını eleştirel bir bakış açısıyla tartıştığı Bilgisayar Mühendisleri Kurultayı‘nın beşincisini 11-12 Ekim 2025 tarihlerinde ODTÜ Kültür ve Kongre Merkezi’nde gerçekleştirmişti. Yazarlarımızdan T. Emre Kalaycı‘nın 11 Ekim 2025 Cumartesi günü Bilgisayar Mühendisleri Kurultayı‘nda…
Sosyopolitik yapılarımız; merkezileştirme ve soyutlamaya dayalı oldukları için, yapay zekâ ile ikame edilmeye yatkındır. Bu durumun tek örneği Trump’ın ikinci yönetimi tarafından kurulan Hükûmet Verimliliği Bakanlığı (DOGE) değildir. Avrupa dahil olmak üzere dünyanın dört bir yanında daha az bilinen birçok…
Yapay zekâ modelleri İnternet’in her köşesindeki geniş veri alanları üzerinde eğitiliyor, insanlar tarafından. Sözleşmeli yapay zekâ değerlendiricileri sohbet robotlarını akıllı hale getirme işindeki zahmetli teslim tarihlerinden, düşük ücretlerden ve şeffaf olmayan çalışmalardan şikayetçiler. İllüstrasyon: Rita Liu/The Guardian Teksaslı teknik yazar…
Oturum Yürütücüsü ve Çerçeve Sunum: Yasemin Özgün Hasan Kılıç – Savaşta Düşman: Dron ve Dehümanizasyon Ali Kalaycı, İlker Kalaycı, Tahir Emre Kalaycı – Gezegene ve İnsanlığa Karşı Bir Silah Olarak Yapay Zekâ Ali Kalaycı, İlker Kalaycı, Tahir Emre Kalaycı –…
CEO’lar onu verimlilikte devrim olarak adlandırıyor. Onu mümkün kılan işçiler ise “yeni zorla çalıştırılma çağı” olarak adlandırıyor. Yapay zekâ devralımının ön saflarında yer alan kişilerle konuştum. Resim: Brian A. Jackson (Shutterstock) Yüzyıllar boyunca çalışma bizi tanımladı. Bize kimlik, amaç ve…
9. Karaburun Bilim Kongresi’nin ikinci günü, paralel oturumlarla başladı. “Dijitalleşme, Yapay Zekâ ve Savaş” başlıklı oturum, yürütücü Yasemin Özgün’ün konuşmasıyla açıldı. İlk konuşmacı Hasan Kılıç, drone teknolojisini ele alarak, onu “kafanın üzerinde tanrı gibi dolaşan” bir gözetim aygıtı olarak niteledi.…
Şimdiye kadar yapay zekânın (YZ) emek süreçlerinde yabancılaşmayı derinleştiren, işçi sınıfı üzerindeki sömürü ve denetimi yoğunlaştıran, bireyi metalaştırarak öznelliğini aşındıran bir araç olarak işlev gördüğü; ekolojik krizleri derinleştirdiği ve emperyalist çatışmalar ile militarizmi yeni teknolojiler aracılığıyla besleyerek insanlık ve gezegen…
Yapay zekâ; yaşamımızın her yanını ele geçirmiş, her alanına sirayet etmiş, her anımızı ele geçirmenin bir aracı haline gelmiş durumda. Hiç aklımıza gelmeyecek yerlerde bile artık yapay zekâdan söz ediliyor ve hiç aklımıza gelmeyecek şekillerde yapay zekânın kendisiyle veya ürünleriyle…
2010’lu yıllarda yapay zekâ alanında grafik işlemci birimlerinin de yardımıyla derin öğrenme yöntemi birçok alanda uygulanmaya başlandı. Bu gelişmeler yeni bir yapay zekâ çağının işaretiydi. Hesaplamada ve derin öğrenme alanındaki gelişmeler birkaç yıldır gündemi yoğun bir şekilde meşgul eden ve…
Sözde “yapay zekâ” – daha doğru bir ifadeyle “Büyük Dil Modelleri” (LLM) olarak bilinen sistemler – düşmanın elindeki bir silahtır. Bu konuma, gerçekten niteliksel bir yenilik sunduğu için gelmemiştir. İsrailli soykırımcılar ölüm listeleri hazırlamak için hiçbir zaman LLM’lere (örneğin “Babam…
Yapay zekâ düşünecek, robotlar yapacak. Peki, bu düzende insanlar ne yapacak? Teknoloji CEO’larının umurunda mı? Resim: 2 Mayıs 2025, Şangay, Çin’deki Şangay Uluslararası Otomobil Endüstrisi Fuarı’nda insansı robot performansı. Fotoğraf: Anadolu/Getty Images İyimser İrade Notu: Bu yazı yapay zekâ ve…
Yapay zekâ alanındaki son gelişmeler tüm dünyada korku ve coşku karışımı bir duygu kışkırttı. Bu makalede Daniel Morley, yapay zekânın 'bilinçli' veya 'insanüstü' olduğu iddiasını inceliyor, bu teknolojinin gerçek potansiyelini ortaya koyuyor ve kapitalizm altında makine tarafından nasıl köleleştirildiğimizi açıklıyor.
Utanç verici, yıkıcı ve bok gibi görünüyor: Yapay zekâ tarafından üretilen sanat, aşırı sağın tam aradığı türden bir estetik biçim sunuyor. Tommy Robinson, Normandiya Çıkarmasında okyanusun içine yürüyen askerlerin görüntüsünü sosyal medyada paylaşıyor. Önce Britanya aşırı sağcı liderlerinden biri, toplu…
Çinli başarılı bir firma olan DeepSeek, geçen yılın sonlarında ucuz büyük dil modelini piyasaya sürdüğünde, yeni nesil yapay zekâ oluşturmak için nelerin gerekeceği konusunda uzun süredir devam eden varsayımları alt üst etti. Bu, yapay zekâ üstünlüğü için epik küresel savaşta…
Modern dijital bilgi işlemin taslağı, örgütlü işçileri kınayan ve demokrasi ile kapitalizmi bağdaşmaz olarak gören, gelişmekte olan endüstriyel kapitalist sınıfın kaygılarının sesli bir savunucusu olan Charles Babbage tarafından kodlanmıştır. Babbage hakkındaki tarihçeler, vurguları bakımından keskin bir şekilde birbirinden ayrılır. “Girişimci…
I. Kısım II. Kısım Dijitalleşme, artan üretkenlik demek değildir “İşçilerin değersizleşmesi, aslında onları ikame edecek sistemlerden kaynaklanmaz. Aksine, insanlar bu tür sistemlerin işçilerin yerini alabileceğine inanmaya yönlendirildiklerinde zaten etkileri oluyor.” (Meredith Whittaker, re:publica 2023’te) “2035’ten itibaren artık yapay zekâ ile…
II. Kısım III. Kısım Türkçeye Çevirenlerin Notu Almancada Künstliche Intelligenz (Yapay Zekâ) için KI kısaltması kullanılıyor, bu yüzden özgün metinde Kapitalistische Intelligenz başlığı tercih edilmiş. Türkçe’ye çevirirken bu benzerliği koruyamadık. Yazının uzunluğu dolayısıyla okunmasını kolaylaştırmak amacıyla da çeviriyi üç kısımda…
Yapay zekâ bir işi ne kadar tehdit ediyorsa, ChatGPT’nin lansmanından bu yana Almanya’daki iş ilanlarındaki düşüş de o kadar büyük oluyor. Bu durum özellikle yazılım geliştiriciler, pazarlama ve insan kaynakları için geçerli. Ekonominin zayıf seyrettiği dönemlerde, şirketlerin iş ilanları azalıyor.…
Gazete Duvar 12 Mart 2025 tarihinde okurlarına veda etti1. Bu sadece okurlar için değil, emekçileri ve yazarları için de sürpriz oldu2. Ertesi gün bazı muhalif yayın kuruluşları “Kamuoyuna açık mektup: Google’ın yıkıcı ambargosunu protesto ediyoruz” başlıklı bir açıklama yayınladılar3. Gazete…
Adam Jones, sosyal medyadan sözde “Yapay Zekâ”ya, siberpunk toplumundan otomatik apartheid'a kadar, The New Flesh benzer soruları soruyor ve yanıtlıyor: Artan bir şekilde çevrimiçileşen bir dünyada yaşamak ne anlama geliyor ve bu bizi nasıl etkiliyor?
Çin’de geliştirilen yeni Yapay Zekâ modeli DeepSeek geçtiğimiz günlerde duyuruldu1. Tam da Trump’ın başkanlık konuşmasını yaptığı ve etrafına toplamış olduğu büyük teknoloji tekellerini2 ABD ile birlikte Yapay Zekâ i̇çi̇n bol bol yatırım yapmaya teşvik ettiği, büyük Stargate Yapay Zekâ projesini3,…
Asıl mesele, 2008'den bu yana kapitalizmin tüm gidişatının düşüşte olmasıdır. Yeni teknolojiler bu seyri engelleyemez, aksine sistemin altında yatan çelişkileri daha da şiddetlendirme eğiliminde olacaktır. Dünya pazarındaki mevcut kapasite fazlası durumu (yani aşırı üretim krizi) göz önüne alındığında, verimliliği arttırmak için yapay zekâya yapılacak gerçek yatırımlar bile (salt spekülasyonun aksine) bu krizi daha da ağırlaştıracaktır.